Teniski besmrtnik

Blog ostalo 18. avg 202210:00
Podeli:
Rod Lejver
Getty Images

Pre nekoliko dana, tačnije 9. avgusta, 84. rođendan proslavio je Rod Lejver, jedan od najvećíh tenisera u istoriji “ belog sporta”. Čovek čije ime nosi dvorana u Melburnu u kojoj se igraju mečevi Australijan Opena zadužio je taj sport, ne samo kao osvajač 11 Gren slem titula (četiri Vimbldona, tri Austalijan Opena i po dva Rolan Garosa i US Opena), već i kao jedini teniser koji se može podičiti time da je dva puta u singlu uzeo sva četiri glavna trofeja u jednoj kalendarskoj godini. Prvi put je to učinio 1962. dok je nastupao kao amater, da bi sedam godina kasnije ponovio taj uspeh i u takozvanoj Otvornoj eri (u kojoj su na najvećim turnirima mogli nastupati i profesionalci), posle čega nijednom od majstora ovog sporta nije pošlo za rukom da ostvari takav podvig.

Povezane vesti

Sigurno je bi Lejverova kolekcija titula sa Gren slem turnira bila još bogatija da mu, zbog odlaska među profesionalce, nije pet godina bilo onemogućeno da bude akter na najvažnijim turnirima svetskog tenisa. Sa drugovima iz reprezentacije Australije je pet puta u takmičenju za Dejvis kup stizao do “salatare”, a još nosi epitet tenisera sa najviše osvojenih turnira u pojedinačnoj konkurenciji – 198. Takođe je ostvario i rekordni niz u periodu od 1964. do 1970. godine kada je u svakoj od sedam uzastopnih sezona osvajao deset ili više titula u muškom singlu. U spisak Rodovih dostignuća spada i to što je, uz Roja Emersona, Novaka Đokovića i Rafu Nadala, jedan od četvorice musketara sa večne liste osvajača Gren slemova koji se mogu podičiti time da je svaki od ovih turnira osvajao najmanje dva puta.

Junak naše priče nije bio specijalista za određene podloge, podjednako je dobro igrao i osvajao trofeje na šljaci, travi, tvrdoj površini, tepihu i drvetu. Posedovao je sjajnu tehniku, brzinu, snagu i agresivnost. Iako visok samo 173 centimetra Lejver je uspešno sprovodio servis-volej igru, a zaštitni znak ovog levorukog tenisera bio je bekhend kojim je često pogađao i oštre uglove na terenu. Njegov veliki adut bila je mentalna snaga, koja mu je pomagala da dobija mečeve igrane u pet setova, ponekad i nakon gubitka prva dva. Tokom duge karijere razvio je velika rivalstva sa zemljacima Kenom Rouzvolom i Rojom Emersonom, kao i Amerikancem Pančom Gonzalesom sa kojima se nadmetao u amaterskoj i profesionalnoj konkurenciji, ali i u kasnijoj Otvorenoj eri svetskog tenisa.

Sin stočara iz Rokhemptona u Kvinslendu je vrlo rano uzeo reket u ruke, da bi, nakon što je pokazao da ima nesumnjiv talent za uspeh u belom sportu, kao tinejdžer napustio školu kako bi nastavio tenisku karijeru. Osvojio je 1957. titule šampiona u juniorskoj konkurenciji na prvenstvima Australije i SAD, a prvi veliki proboj na svetsku scenu je kao senior načinio 1959. godine kada je stigao do čak tri finala u Vimbldonu. Do trofeja je došao samo u konkurenciji mešovitih dublova (gde mu je partnerka bila Darlon Hard), dok je u odlučujućem meču muškog singla poražen od  Aleksa Olmeda sa 3:0. Naredne 1960. godine se u domovini upisao na listu osvajača Gren slema, pošto je u dramatičnom melburnskom finalu, nakon izgubljena prva dva seta, uspeo da savlada zemljaka Nila Frejzera.

Usledilo je prvo Rodovo šampionsko slavlje na Vimbldonu, a taj finalni meč odigran 1961. sa Amerikancem Čakom Mekinlijom (3:0) je ostao upamćen po tome što je trajao samo 58 minuta. Bila je to samo uvertira u nezaboravnu 1962. godinu u kojoj je Rodni Džordž Lejver postao vlasnik kalendarskog Gren slema, što je pre njega pošlo za rukom samo Donu Badžu 1938. U zavšnim mečevima Australijan Opena i US Opena  bio je bolji od Emersona, dok je kroz turnir održan na londonskoj travi prosto projurio izgubivši samo jedan set tokom celog takmičenja. Na najvećim iskušenjima bio je na šljaci Rolan Garosa. Najpre je u četvrtfinalnom duelu sa Martinom Maliganom u četvrtom setu spasao meč loptu, a zatim stigao do pobede, da bi u finalnom obračunu sa Rojom Emersonom uspeo da trijumfuje nakon gubitka prva dva seta.

Niko tada nije mogao da pretpostavi da će na narednu Gren slem titulu Lejver čekati do 1968. godine. Razlog ovako dugog posta ležao je u činjenci da je u decembru 1962. tada 24-godišnji teniski as iz Rokhemptona otišao među profesionalce kojima su, prema ondašnjim propisima, bili zabranjeni nastupi na Gren slem turnirima.

Nakon kraćeg perioda adaptacije postao je jedan od vodećih igrača u profesionalnom tenisu. Uspeo je da 1964. osvoji sedam važnih titula, među kojima su bile i one najprestižnije sa Profesionalnog prvenstva SAD i Vembli šampionata. Još uspešniji je bio naredne godine kada je trijumfovao na 17 turnira, dok su se 1966. u zbirci od njegovih 16 titula našle i one sa Profesionalnog prvenstva Amerike i Vembli šampionata. Najberićetnija je, ipak, bila 1967. godina u kojoj je, ne samo pobedio na 19 turnira, već i podizao pehar na onim najcenjenijim – profesionalnim prvenstvima SAD, Francuske i Vembliju, kao i Profesionalnom turniru u Vimbldonu. Bio je to jedini profesionalni turnir ikad održan na vimbldonskom centralnom terenu pre nego što je započeta Otvorena era svetskog tenisa.

Rod Lejver
Getty Images

A ona je startovala naredne 1968. godine kada je prvi šampion u zajedničkom nadmetanju amatera i profesionalaca na londonskoj travi postao upravo Rod Lejver. Te 1968. je stigao i do završnog duela na šljaci Rolan Garosa gde ga je nakon četiri odigrana seta savladao stari rival Ken Rouzvol. To što je te godine propustio u Parizu nadoknadio je naredne 1969. kada je po drugi put u karijeri stigao do kalendarskog Grend slema. U vimbldonskom finalu je  savladao zemljaka Džona Njukomba (3:1), u završnom odmeravanju snaga u Melburnu je pred njim poklekao Andres Gimeno (3:0), dok se u borbi za trofej na Rolan Garosu osvetio Rouzvolu (3:0) za poraz iz prethodne godine. Poslednji izazov imao je u Njujorku gde mu se u finalnom meču suprostavio Toni Rouč. Iako je izgubio prvi set, Rod je dobio naredna tri i tako ostvario podvig koji ni jedan teniser do danas nije uspeo da ponovi. Najbliži mu je bio Novak Đoković prošle 2021. godine kada ga je poraz od Medvedeva u Njujorku sprečio da se upiše među osvajače kalendarskog Gren slema.

Bio je to vrhunac karijere teniskog asa iz Rokhemptona koji više neće uzeti nijednu Gren slem titulu. I dalje je, međutim, sa zapaženim rezultatima narednih godina opstajao u svetskom teniskom vrhu, pa je tako u 1970. ne samo osvojio 15 turnira, već i plasmanom u četvrto kolo Vimbldona postavio rekord od 31 uzastopne pobede na londonskoj travi (ostvarene u periodu od 1961. do 1970.), koji će nadmašiti Bjern Borg deceniju kasnije. Kada je  kao 36. godišnjak okončao sezonu (1974) na četvrtom mestu ATP liste postao je najstariji igrač tokom Otvorene ere koji je bio uvršten u prvih pet tenisera svet na kraju godine.

Po odlasku u igračku penziju odlučio je da živi u Kaliforniji. Nakon moždanog udara koji je pretrpeo 1998. godne imao je problema sa pamćenjem i govorom, ali je uspeo da se oporavi i vrati starim aktivnostima. Redovno prisustvuje Gren slem turnirima u svojoj Australiji, Vimbldonu i  US Openu i komentariše dostignuća Đokovića, Nadala i Federera za koga tvrdi  da je najbolji igrač aktuelne teniske ere. Čoveka čija se bronzana bista nalazi u “Melburn parku” ovog australijskog grada u njegovoj domovini smatraju najvećim teniserom u istoriji zemlje kengura, iako je Roj Emerson sakupio jedan Grend slem trofej više od njega. To i ne treba da čudi kada se zna da je teniska legenda iz Kvinslenda jedina do sada dva puta upisala svoje ime na listu osvajača kalendarskog grend slema zbog čega je Rodni Džordž Lejver obezbedio sebi mesto među besmrtnicima belog sporta.